Elżbieta Olszak

K SZTAŁTOWANIE  UMIEJĘTNOŚCI  LICZENIA

Program powstał w celu przygotowania dzieci do nauczania w przedszkolach i szkołach, tak by posiadany „zapas” umiejętności pomagał im sprostać wymaganiom edukatorów w pierwszym roku nauki. Jest to istotne ze względu na „ koszty” adaptacji , stanowi zabezpieczenie przed niepowodzeniami w trudnym okresie adaptacji szkolnej. Został napisany na podstawie programu matematycznego „ Dziecięca matematyka” Edyty Gruszczyk –Kolczyńskiej i Ewy Zielińskiej i dostosowany  potrzeb terapii behawioralnej prowadzonej w Oddziale.

Główne kroki programu to:

  1. Orientacja przestrzenna
  2. Rytmy i rytmiczna organizacja czasu
  3. Kształtowanie związków przyczynowo skutkowych
  4. Kształtowanie umiejętności liczenia obiektów
  5. Dodawanie i odejmowanie w zakresie 10
  6. Tworzenie zbiorów- klasyfikacja

Kroki szczegółowe kształtowania umiejętności liczenia obiektów są  następujące:

  1. Liczenie obiektów
  2. Identyfikacja nazwy liczebnika z figurą liczbową
  3. Dopasowywanie liczby do ilości elementów i odwrotnie
  4. Dziecięce liczenie palców

Kroki szczegółowe dodawania i odejmowania

  1. Ustalanie wyniku dodawania na podstawie manipulowania przedmiotami
  2. Dodawanie na zbiorach zastępczych np. liczydło
  3. Tworzenie działania algebraicznego i rozwiązywanie przy zastosowaniu konkretów
  4. Dodawanie na polecenie werbalne
  5. Pamięciowe wyznaczanie sumy

Analogicznie w przypadku odejmowania.

JAK  NAUCZYĆ  DZIECKO  Z  AUTYZMEM  LICZYĆ

Liczenie obiektów następuje przy zastosowaniu procedury uczenia sytuacyjnego  podczas przesuwania , zwiększamy liczbę odliczanych przedmiotów o dwa –trzy aż nauczymy odliczać do 10.  Wówczas wprowadzamy ćwiczenie odliczania przedmiotów bez manipulowania a tylko z dotykaniem, następnie ćwiczymy odliczanie bez dotykania ,dziecko może wskazywać brodą lub skinieniem głowy, po czym powinno przeliczać posługując się tylko wzrokiem. Dalej uczymy przeliczania obiektów oddalonych od dziecka i przesuwających  się oraz przeliczania nieuporządkowanych zbiorów. Następnie uczymy przeliczania z zastosowaniem przerwy i liczenia dalej, oraz liczenia cichego , w myśli i głośnego wypowiadania ostatniego liczebnika.

Identyfikacja liczebnika z figurą liczbową następuje przy pomocy albumu z zastosowaniem procedury uczenia przez dopasowywanie. Dziecko widzi ekspozycję figury liczbowej i pod nią znajduje obraz konkretu / kółko, miś, serduszko, itp./ -jest to podpowiedź wzrokowa.

Identyczny obraz znajduje się na sąsiedniej stronie w albumie po lewej stronie cyfry. Zadaniem dziecka jest odczepić velcro ( rzep samoprzylepny)o przylepić obraz konkretu na velcro nalepione na „podpowiedzi” reagując na polecenie „dopasuj”.

 

 

 

*----------

 

    1

---*

 

  Analogicznie przedstawiają się strony z dalszymi liczebnikami.

W następnym kroku nie stosujemy podpowiedzi wzrokowej, dajemy dziecku większą od wskazanej przez figurę liczbową ilość obrazów do dyspozycji.

Następnym etapem jest dopasowywanie cyfry do określonej ilości elementów w zbiorze i odwrotnie . Można wykorzystać do tego album, karty domina itp.

Ważne jest by dziecko nauczyło się korzystać z pomocy do liczenia którą zawsze ma przy sobie – z palców. Dziecięce liczenie na palcach można poprzedzić zabawami ze śpiewem np. „bawiły się dzieci, bawiły paluszkami”, „palce to rodzinka” itp. Następnie stosujemy ćwiczenie odliczania z prostowaniem palców piąstki, z dotykaniem palców lewej ręki kciukiem prawej, dotykaniem kolejnym palcem podłoża, przedmiotu, czy własnego nosa , policzka itp. Następny krok to pokazywanie żądanej ilości na palcach na polecenie „pokaż 5, pokaż 2” i dalej pokazywanie na palcach ilości na widok wskazanej na etykiecie liczby, pokazywanie na palcach ilości przeliczonych elementów zbioru na polecenie „ policz ile na półce stoi samochodów i pokaż ilość na palcach.”

Bibliografia

Kruszczyk-Kolczyńska E., Zielińska E., „Dziecięca matematyka” WSiP 1999 Warszawa


[powrót] [ strona główna]